Kaplama altındaki dişin iltihaplanması
Kaplama altındaki dişin iltihaplanması, kaplama yapılmış bir dişin sinirinde ya da kök ucunda iltihap gelişmesidir. Kaplama dişi korur ama altındaki dişi çürüğe ve enfeksiyona karşı tamamen korumaz.
Kaplama altındaki iltihap çoğu zaman geç fark edilir; bazen hiç ağrı yapmadan yalnızca röntgende görülür. Bu yazıda nedenlerini, belirtilerini, diş eti şişmesinin ne anlama geldiğini ve tedavi seçeneklerini anlatıyoruz.
Kaplama altındaki dişin iltihaplanması neden olur?
Bir dişin kaplanmış olması onu çürüğe ve enfeksiyona karşı tamamen korumaz. Kaplama altındaki dişin iltihaplanması çoğunlukla şu nedenlerle gelişir:
Kaplama altındaki dişin iltihaplanması belirtileri nasıl anlaşılır?
Sorunun kaplamanın kendisinden mi yoksa altındaki dişten mi kaynaklandığını ayırt etmek her zaman kolay değildir. Kaplama altındaki dişin iltihaplanması çoğunlukla şu belirtilerle kendini gösterir:
| Belirti | Olası anlamı | Ne yapılmalı? |
|---|---|---|
| Hafif sızlama | Kaplama uyumu, diş eti çekilmesi ya da açıkta kalan kök yüzeyi | Kontrolde değerlendirilsin |
| Sıcakla artan uzun sızı | Sinirde ileri iltihap | Kısa sürede muayene |
| Zonklayan ağrı | Sinirde ya da kök ucunda iltihap | Kısa sürede muayene |
| Diş etinde şişlik | Kök ucunda apse | Beklemeden muayene |
| Kötü koku ve tat | Kaplama altında çürük ya da sızıntı | Muayene ve röntgen |
Kaplama diş eti şişmesi ne anlama gelir?
Kaplamalı dişin çevresinde diş etinde kabarıklık, kızarıklık ya da dokununca hassasiyet varsa bu çoğunlukla kök ucundaki iltihabın diş etine ulaştığını, yani bir apseyi gösterir. Bazen diş etinde sivilce gibi bir kabarıklık oluşur ve buradan iltihap akabilir.
Şişliğin her zaman sebebi iltihap değildir; kaplama kenarının diş etini tahriş etmesi ya da kenarda biriken plak da diş eti iltihabına yol açabilir. Ayrımı muayene ve röntgen yapar. Tedavi edilmeyen kök ucu iltihabı çevredeki kemikte kayba neden olabilir.
Acil durum: Şişlik yüze, göze ya da boyna doğru yayılıyor, ateş, yutma veya nefes alma güçlüğü varsa vakit kaybetmeden acil servise başvurun.
Kaplama altındaki dişin iltihaplanması nasıl geçer?
Kaplama altındaki dişin iltihaplanması nasıl geçer sorusunun yanıtı doğru teşhisle başlar. Muayene ve röntgenle iltihabın sinirde mi, kök ucunda mı, diş etinde mi olduğu ve çevre kemiğin durumu belirlenir.
Ağrı kesiciler ve antibiyotikler belirtileri geçici olarak hafifletebilir ama iltihabın kaynağını ortadan kaldırmaz. Kalıcı çözüm, iltihabın kaynağının diş hekimi tarafından temizlenmesidir. Antibiyotik yalnızca yayılan enfeksiyonda ve hekim önerirse kullanılır.
Kaplama altındaki dişin iltihaplanması tedavi edilebilir mi?
Evet. Erken fark edildiğinde dişin büyük çoğunluğu çekime gerek kalmadan tedavi edilebilir. Tedavi, iltihabın kaynağına göre aşamalı olarak planlanır:
- Muayene ve röntgenDiş, kök ve çevre kemik değerlendirilir; iltihabın kaynağı belirlenir.
- Kanal tedavisiSinir iltihaplıysa kanal tedavisi yapılır. Uygunsa kaplamanın üzerinden küçük bir girişle, gerekirse kaplama sökülerek.
- Kanal tedavisinin yenilenmesiDaha önce kanal tedavisi yapılmış dişte eski dolgu temizlenir, kanallar yeniden temizlenip doldurulur.
- Kök ucu ameliyatıKanal tedavisiyle iyileşmeyen kök ucu iltihabında apikal rezeksiyon uygulanabilir.
- Yeni kaplamaTedaviden sonra dişe kenar uyumu iyi yeni bir kaplama yapılır.
Diş korunamayacak durumdaysa son seçenek çekimdir; eksik diş için implant ya da köprü planlanır.
Kaplamalı dişi korumak için neler yapılmalı?
Kaplama altındaki dişin iltihaplanması riskini azaltmak büyük ölçüde günlük bakıma ve düzenli kontrole bağlıdır.
Kaplamanın malzemesi ne olursa olsun, zirkonyum dahil, altındaki diş canlı bir dokudur ve düzenli kontrol gerektirir.
Kaplama altındaki dişin iltihaplanması: sık sorulan sorular
Kaplama altındaki dişin iltihaplanması nedir?
Kaplama altındaki dişin iltihaplanması, kaplama yapılmış bir dişin sinirinde ya da kök ucunda bakterilere bağlı iltihap gelişmesidir. Çoğunlukla kaplama kenarından sızıntı, kaplama altında çürük ya da önceki kanal tedavisinin yetersiz kalmasıyla ortaya çıkar.
Kaplama altındaki dişin iltihaplanması kendiliğinden geçer mi?
Bakteriyel iltihap çoğunlukla kendiliğinden geçmez. Ağrı bir süre azalabilir ama enfeksiyon sessizce ilerleyebilir; nedeni muayene ve röntgenle bulunup tedavi edilmelidir.
İltihaplı bir diş kaplamanın altında ağrı yapmadan durabilir mi?
Evet. Kök ucundaki iltihap bazen uzun süre ağrı yapmaz ve yalnızca röntgende fark edilir. Bu yüzden kaplamalı dişlerin düzenli kontrolü önemlidir.
Kaplama diş eti şişmesi için evde ne yapılabilir?
Bölgeyi yumuşak fırçayla temiz tutabilir, hekiminizin önerdiği ağrı kesiciyi kullanabilirsiniz. Ancak şişlik çoğunlukla apseye işaret eder; evde geçmesini beklemeden diş hekimine başvurun. Yayılan şişlikte acil servise gidin.
Kaplama altındaki dişin iltihaplanması antibiyotikle kurur mu?
Antibiyotik yayılan enfeksiyonu geçici olarak baskılayabilir ama kaynağını ortadan kaldırmaz. Kalıcı çözüm için kanal tedavisi, kanal tedavisinin yenilenmesi ya da gerekirse cerrahi işlem gerekir. Antibiyotiği yalnızca hekim önerirse kullanın.
Zirkonyum kaplamanın altında da iltihap olur mu?
Evet. Kaplamanın malzemesi ne olursa olsun altında kalan diş canlı bir dokudur; kenar sızıntısı, çürük ya da kanal sorunu her kaplama türünde iltihaba yol açabilir.
Kaplama sökülmeden tedavi yapılabilir mi?
Bazı durumlarda kanal tedavisi kaplamanın üzerinden açılan küçük bir girişle yapılabilir. Kaplama sızdırıyor ya da altında çürük varsa kaplamanın sökülmesi gerekir. Karar muayene ve röntgene göre verilir.
Yokuşbaşı Mh. Hasan Reşat Öncü Cd. No:16, Bodrum / MUĞLA
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır ve muayenenin yerini tutmaz. Tedaviler kliniğimizde Dt. Nihat Taner tarafından planlanır. Diğer yazılar için Blog, tedavi alanlarımız için Tedaviler sayfasına göz atabilirsiniz.